Column Frans Heemskerk: Sporten

Frans HeemskerkFrans Heemskerk schrijft dagelijks een persoonlijk verhaal op zijn site Aydan’s World. Hij is verder vaste columnist bij het programma ‘Uit de Kast’ op Radio Capelle en Omroep Zuidplas.

Het mag nagenoeg bekend zijn dat sporten goed is voor een mens, zowel lichamelijk als geestelijk. Van jongs af aan worden we er al van doordrongen dat voldoende beweging samen met gezonde voeding de belangrijkste pijlers zijn voor een goede gezondheid in het algemeen. Dat begint al op school waar er gymlessen worden gegeven. Naast dat het belangrijk voor de motoriek van kinderen is, leren ze er zoveel meer van. Het sporten met elkaar in competitieverband, leren wat winnen is, maar ook het kunnen incasseren van verlies, jezelf uitdagen om iets onder de knie te krijgen. En terwijl ik dit zo opschrijf ben ik natuurlijk enorm hypocriet in de weer, want het jongetje wat ik ooit was leest mee en zit heel heftig met zijn hoofd te schudden.

Ik vond gymlessen afschuwelijk! Op de lagere school ging het dan nog wel, maar op het voortgezet onderwijs ervoer ik het als een gruwel. Ik heb het enigszins verdrongen, maar na gegraaf in mijn geheugen komen er per week 3 lesuren gym naar boven, verdeeld in één keer 2 lesuren achter elkaar en één keer 1 lesuur. Na al die jaren is het nu ook wel het moment om te bekennen dat ik wel eens een eigen geschreven briefje bij de gymleraar heb ingeleverd met een vervalste handtekening van mijn moeder er onder dat ik niet kon gymmen omdat ik mijn voet had verstuikt. Dat ik daardoor de hele dag mank moest lopen om het geloofwaardig te laten lijken nam ik voor lief. Psychologen kunnen hier wel mee aan de slag, denk ik zo.

De reden was dat ik helemaal geen sportief type was. Ik had en heb nog steeds helemaal niets met competities, ik ben één van die tien Nederlanders die geen enkele EK of WK wedstrijd of wat voor sportwedstrijd dan ook kijk Bovendien kon ik er ook niks van. Ik kon niet in de touwen klimmen, bokspringen of koprollen over zo’n springkast, ik viel met gymtoestel en al om op de mat die er achter lag. In de ringen heb ik ook vast wel eens gehangen, maar wat daar is gebeurd, is totaal uit mijn geheugen gewist. En dan natuurlijk de verschillende balspelen, voetbal, basketbal, volleybal en o God ja, in de zomer bij veldgym, honkbal. Vreselijk. Ik heb ooit één keer gescoord bij basketbal wat zelfs de tegenstanders in applaus deed uitbarsten, dat zegt wel genoeg. Bij volleybal mocht ik de bal gewoon van uit mijn nek gooiend serveren, want deed ik het zoals het daadwerkelijk hoorde, dan kwam de bal steevast achter me neer. Ik was ook degene die het laatst werd gekozen als er teams moesten worden samengesteld, en ik kan zeggen dat is op zo’n kwetsbare leeftijd niet heel leuk, hoor. Zo werd het nog eens bevestigd dat ik er qua sport niet toe deed.

Als bewust kinderloze weet ik niet hoe het er nu op scholen aan toegaat, maar ik hoop dat tijdens gymlessen op een andere manier met kinderen wordt omgegaan die niet zo heel goed zijn in sport, dat er niet -zoals bij mij- wordt gedacht, ook door de leraren, dat elke inspanning om iets bij te brengen of te ondersteunen verspilde moeite is. En zeker dat het kiezen van teams op een andere manier zal gaan dan destijds. Nee, daar word je niet hard van, daar word je onzekerheid en laag zelfbeeld alleen nog maar door versterkt.

U merkt wel dat het schrijven van columns heel erg therapeutisch kan werken, want dit jeugdtrauma heb ik toch maar mooi uit mijn systeem geschreven. Dit alles gezegd hebbende, blijft natuurlijk staan dat sporten of in elk geval op regelmatige basis aan lichaamsbeweging doen wel degelijk heel erg belangrijk is. Er is zoveel keus, dat je altijd wel iets kunt vinden wat bij je past, zo is het met mij heus nog wel goed gekomen. Ik was en ben geen teamsportenmens, maar doe al jaren aan fitness, nu drie keer per week in een sportschool waar een heel goede sfeer is en waar iedereen zichzelf kan zijn.

En juist dat is ook van groot belang, waar je ook sport, op een sportschool, in teamverband op een club, individualistisch, balsporten, contactsporten of je doet aan hardlopen in het park, je moet je er prettig voelen en het moet veilig zijn in elk opzicht. De plaats of plek waar je sport moet in orde zijn, juiste verlichting, veilige attributen, de juiste coaching en begeleiding, enz. Daarbij mag het niet uitmaken of je kind, man, vrouw, hetero of LHBT-er bent, of je iets te dun of te dik bent, een beperking hebt, of dat je je prettig voelt om een hoofddoek om te houden tijdens het sporten, of met je boxertje aan wilt douchen na het sporten of juist zonder. Sporten moet mensen tot elkaar brengen en dat wordt alleen bereikt als we met elkaar bewaken dat er mensen worden uitgesloten.

Dan heb ik het nog niet over de meer dan schokkende verhalen die eerst in Engeland, maar in steeds meer landen, waaronder ook Nederland, naar buiten komen over seksueel misbruik in de sport. Daarbij ligt de nadruk vooral op topsporters, maar dat wil zeker niet zeggen dat bij sport op een lager competitieniveau of bij recreatieve sport seksueel misbruik niet voorkomt. Het is ook niet zo dat het alleen sporters uit de jaren ‘80 en ‘90 seksueel zijn misbruikt. Het is geen historisch verschijnsel. Dus als we het over veilig sporten anno 2017 hebben, moeten we daarvoor onze ogen niet sluiten. Helaas werd dat jarenlang in de sportwereld wel gedaan. Misbruikte jongeren durfden niets te zeggen of werden botweg niet geloofd. Daarnaast waren sportclubs eerder geneigd de dader dan het slachtoffer te geloven. Dat laatste hebben we eerder gehoord bij de misbruikpraktijken in de kerk en de jeugdzorg. 16 Mei jongstleden is er een speciale onderzoekscommissie gestart die problemen met seksueel overschrijdend gedrag op alle topsport en amateursport in kaart gaat brengen.

Heel belangrijk dat dit op landelijk niveau wordt aangepakt. Op gemeentelijk niveau zijn de gemeentes zelf aan zet om veilig sporten in de breedste zin van het woord op de agenda te zetten. En sportclubs, -verenigingen en –scholen hebben hun eigen verantwoordelijkheid naar hun leden toen, die zelf dan weer het heft in eigen handen kunnen nemen om het sporten zo veilig, leuke en aangenaam mogelijk te maken.

 

Deze column is te horen in het programma Uit de Kast van Radio Capelle van zaterdag 3 juni 2017.



Categorieën:Column

Tags: , ,

%d bloggers liken dit: